Administrator

Administrator

  ሪሃና በ600 ሚ. ዶላር ሃብት ከሴት ድምጻውያን 1ኛ ናት


        ታዋቂዋ የፖፕ ሙዚቃ አቀንቃኝ ቴለር ስዊፍት በፎርብስ መጽሄት የ2019 የአለማችን 100 ከፍተኛ ተከፋይ ዝነኞች ዝርዝር ውስጥ የአንደኛ ደረጃን መያዟን ባለፈው ረቡዕ የወጣው አመታዊ መረጃ የጠቆመ ሲሆን ሪሃና ከአለማችን ሴት ድምጻውያን መካከል በሃብት ቀዳሚነትን መያዟ ተነግሯል፡፡
የ29 አመቷ ድምጻዊት በአመቱ ከግብር በፊት በድምሩ 185 ሚሊዮን ዶላር ገቢ ማግኘቷን የጠቆመው ፎርብስ መጽሄት፣ የገቢዋ መጠን ከአንድ አመት በፊት ከነበረው የ131 በመቶ ጭማሪ ማሳየቱንና አብዛኛውን ገቢዋን ያገኘችውም ከሙዚቃ ኮንሰርቶች መሆኑን አመልክቷል፡፡ ቴለር ስዊፍት እ.ኤ.አ በ2016 በተመሳሳይ ሁኔታ የአለማችን ቁጥር አንድ ከፍተኛ ተከፋይ ዝነኛ እንደነበረችና በወቅቱ 170 ሚሊዮን ዶላር ገቢ አግኝታ እንደነበርም አስታውሷል፡፡
በአመቱ በድምሩ 170 ሚሊዮን ዶላር ገቢ ያገኘችዋ የሪያሊቲ ቲቪ ሾው አቅራቢዋና የመዋቢያ ቁሳቁስ አምራች ኩባንያ ባለቤት የሆነችው ካይሌ ጄነር የሁለተኛነት ደረጃን ስትይዝ፣ አሜሪካዊ ራፐር ካይኔ ዌስት በ150 ሚሊዮን ዶላር ሶስተኛ ደረጃ ላይ ተቀምጧል፡፡ አርጀንቲናዊው የእግር ኳስ ኮከብ ሊዮኔል ሜሲ በ127 ሚሊዮን ዶላር፣ የሙዚቃ ደራሲው ኤድ ሼራን በ110 ሚሊዮን ዶላር፣ ክርስቲያኖ ሮናልዶ በ109 ሚሊዮን ዶላር፣ ኔይማር በ105 ሚሊዮን ዶላር እንደ ቅደም ተከተላቸው ከአራተኛ እስከ ሰባተኛ ያለውን ደረጃ መያዛቸውም ተነግሯል፡፡ በአመቱ የፎርብስ መጽሄት ከፍተኛ ተከፋዮች ዝርዝር ውስጥ ከተካተቱት ሌሎች የአለማችን ዝነኞች መካከልም፣ በ93 ሚሊዮን ዶላር 12ኛ ደረጃን የያዘው የሜዳ ቴኒስ ተጫዋቹ ሮጀር ፌደረር፣ በ84 ሚሊዮን ዶላር 19ኛ ደረጃን የያዘው ኤልተን ጆን፣ በ62 ሚሊዮን ዶላር 36ኛ ደረጃን የያዘችው ሪሃና ይገኙበታል፡፡ በ2019 የፎርብስ መጽሄት የአለማችን ከፍተኛ ተከፋዮች ዝርዝር ውስጥ የተካተቱት 100 ዝነኞች ባለፉት 12 ወራት ጊዜ ውስጥ በድምሩ ከግብር በፊት 6.3 ቢሊዮን ዶላር ገቢ ማግኘታቸው ተነግሯል፡፡
በተያያዘ ዜና ደግሞ ታዋቂዋ ድምጻዊት ሪሃና ከአለማችን ሴት ድምጻውያን መካከል በሃብት የአንደኛ ደረጃ ላይ እንደምትገኝ የጠቆመው ፎርብስ መጽሄት፣ የድምጻዊቷ አጠቃላይ ሃብት 600 ሚሊዮን ዶላር መድረሱን ከሰሞኑ አስነብቧል፡፡ ሌላኛዋ ተወዳጅ ድምጻዊት ማዶና በ570 ሚሊዮን ዶላር የአመቱ ሁለተኛ ባለጸጋ ሴት ድምጻዊት ስትባል፣ ሴሌን ዲዮን በ450 ሚሊዮን ዶላር፣ ቢዮንሴ በ400 ሚሊዮን ዶላር ሶስተኛና አራተኛ ደረጃ ላይ ተቀምጠዋል፡፡

Tuesday, 16 July 2019 10:16

አያዎ…

 ‹‹ካላታገለኝና ካልፈተነኝ፣ ልኬ አይደለም!...››


       በሌሎች አይን ሲታይ ባለሁለት መልክ ነው፤ ሰውዬው… በተለያዩ ሰዎች ልቦና ውስጥ ፍጹም ለየቅል ምስል አለው፤ ‹‹ኤርሚያስ አመልጋ›› የሚለው ስም፡፡
እንዲህ ነው ሰውዬው…
በዚህ ውዳሴና አድናቆት ሲጎርፍለት፣ በዚያ ወቀሳና ትችት ይዘንብበታል፡፡ ለአንዱ ፈር ቀዳጅ ባለ ሃብት፣ ስኬታማ የቢዝነስ ሰው፣ የአዳዲስ የቢዝነስ ሃሳቦች አፍላቂና እሳት የላሰ ኢኮኖሚስት የሆነው ኤርሚያስ አመልጋ፤ ለሌላው ደግሞ ብዙዎችን ለኪሳራ ዳርጓል (በተለይ ከአክሰስ ሪል እስቴት ጋር በተያያዘ) በሚል የወቀሳ መዓት የሚዘንብበትና የሚወገዝ ሰው ነው፡፡
የኢኮኖሚክስ እውቀቱንና አዳዲስ የቢዝነስ ሃሳቦችን የማፍለቅ ክህሎቱን በማድነቅ ምስክርነታቸውን የሚሰጡለት በርካቶች የመሆናቸውን ያህል፣ ከአቅሙና ከሚችለው በላይ ለመስራት የሚታትር እጅግ ሩቅ አላሚ ‹‹ኦቨር አምቢሽየስ›› በመሆኑ ስራዎቹን ከግብ ለማድረስ ሲቸገር አይተናል በሚል የሚተቹትም አሉ፡፡ ስራዎቹን ከግብ ለማድረስ ሲቸገር ማየታቸውን የማይክዱ ሌሎች በበኩላቸው፣ በምክንያትነት የሚጠቅሱት ‹‹ኦቨር አምቢሽየስ›› ሳይሆን ‹‹ኦቨር ኳሊፋይድ›› መሆኑን ነው፡፡ እነሱ እንደሚሉት፤ ሰውዬው ደጋግሞ ተደናቅፎ ደጋግሞ የወደቀው ከአገሪቱ ቢዝነስና ኢኮኖሚ ቀድሞ የተራመደና ከሚገባው በላይ ብቃት የተላበሰ በመሆኑ ነው፡፡
ኤርሚያስ ማንም አስቦት ከማያውቀው ተራ የሚመስል ነገር ውስጥ ትልቅ ሃብት ፈልቅቆ የማውጣት ብቃት፣ ብዙዎች ልብ ከማይሉት ጥግ አጀብ የሚያሰኝ የቢዝነስ ሃሳብ የማፍለቅ ወደር የለሽ ብቃት እንደተላበሰ የሚናገሩ በርካቶች ቢሆኑም፤ አንዳንዶች ግን እሱ ጎበዝ የቢዝነስ ሃሳብ አፍላቂ እንጂ ጎበዝ የቢዝነስ መሪ አይደለም በማለት በአስተዳደር ላይ ክፍተት እንዳለበት ይጠቁማሉ፡፡
አዳዲስ ቢዝነሶችን በመፍጠር ባልተሄደበት መንገድ ለመሄድ የማያመነታ ደፋር መሆኑን የሚናገሩለት ብዙ አድናቂዎች ያሉት ሰውዬው፤ ከመጠን ያለፈ አደጋን የማስተናገድ ፈቃደኝነቱና ፈተና አነፋናፊነቱ አሳሩን የሚያሳየው ‹‹መከራ ወዳድ›› ነው ብለው የሚተቹትም በርካቶች ናቸው:: እነዚህኞቹ በአብነት ከሚጠቅሱት ጉዳይ መካከል አንዱ፣ የአክሰስ ሪል እስቴት ቀውስ ነው፡፡ ከዚህ በፊት በአገሪቱ ተሞክሮ በማያውቀው የስቲል ስትራክቸር ቴክኖሎጂ ቤቶችን ለመገንባት መወሰኑ፣ አስተማማኝ የግንባታ  ግብዓቶች አቅርቦትና የተመቻቸ የግንባታ ምህዳር በሌለበት ሁኔታ ቤቶቹን ቃል በገባው መሰረት በጊዜው ሰርቶ ካላጠናቀቀ ለቤት ሰሪዎች በየወሩ ቅጣት ለመክፈል መስማማቱ ኩባንያውን ለቀውስ ከዳረጉት የኤርሚያስ ድፍረቶች መካከል ይገኙበታል ባይ ናቸው- እነዚህኞቹ፡፡
የአገሪቱን ተጨባጭ ሁኔታ ባላገናዘበ መልኩ ባልተገባ ድፍረት ራሱን ወደ አደጋ መጎተቱን፤ ከመደበኛው አሰራርና አካሄድ አፈንግጦ ባልተሞከረ መንገድ እየተጓዘ በራሱ ላይ ችግር መጥራቱን፤ እንደ ጀብደኛ ገጸ - ባህሪ ዝም ካለና በእርጋታ ከሚፈስስ ጉዞ ይልቅ ትግል ወዳጅነቱን፣ ፈተና አነፍናፊነቱን እንደማይወዱለት ነው - እነዚህኞቹ የሚናገሩት፡፡
ችግሩ ግን፣ እነሱ የማይወዱለትን ፈተና እሱ ይወደዋል…
‹‹ዝም ያለ ነገር አልወድም!... እንኳንስ ቢዝነስና ኢንቨስትመንት፣ ቀለም ራሱ ፈዘዝ ወይም ለስለስ ሲል አልወድም፡፡ ደማቅ ቀለም ነው ምርጫዬ፤ ከደማቅም የመጨረሻው ደማቅ!... በተለየ ሁኔታ የምወዳቸው ቀለማት ደማቅ ቀይና ደማቅ ጥቁር ናቸው፡፡ የአክሰስ ካፒታል፣ የአክሰስ ሪል እስቴትና የዘመን ባንክ መለያ ቀለም ቀይ ነው፡፡ ቢዝነስና ኢንቨስትመንትም ለስላሳ ወይም የተለመደ አይነት ሲሆንብኝ ደስ አይለኝም፡፡ ስራው ካላታገለኝና ካልፈተነኝ ልኬ አይደለም ብዬ ነው የማስበው፡፡›› ይላል ሰውዬው፡፡    
(“የማይሰበረው ኤርሚያስ አመልጋ”፤ አንተነህ
ይግዛው እንደጻፈው፤ ሰኔ 2011 ዓ.ም)


            የሰሜን ኮርያው ፕሬዚዳንት ኪም ጁንግ ኡን፣ ከታዋቂው የአገሪቱ የውትድርና ዩኒቨርሲቲ በማዕረግ መመረቃቸው መዘገቡን ተከትሎ ፕሬዚዳንቱ አንድም ቀን ትምህርታቸውን በቅጡ ተከታትለው እንደማያውቁ እርግጠኞች ነን የሚሉ ውስጥ አዋቂዎች ጉዳዩን መሳለቂያ እንዳደረጉት ቢዝነስ ኢንሳይደር ዘግቧል፡፡
ኪም ጁንግ ኡን በአያታቸው ስም ከተሰየመው ታላቁ የኪም ኢ ሱንግ የውትድርና ዩኒቨርሲቲ በማዕረግ መመረቃቸውን የመንግስት መገናኛ ብዙሃን በስፋት መዘገባቸውን የጠቆመው ቢዝነስ ኢንሳይደር፤ አንዳንድ ውስጥ አዋቂዎች ግን “ወደ ዩኒቨርሲቲው ግቢ ድርሽ ብሎ አያውቅም፤ እንደለመደው ዝና ፍለጋ ያስወራው ወሬ ነው” በማለት ፕሬዚዳንቱን መተቸታቸውን አመልክቷል፡፡
ፕሬዚዳንቱ በዩኒቨርሲቲው ውስጥ መማራቸውን የሚያሳይ ምንም አይነት የፎቶግራፍ፣ የጽሁፍም ሆነ የሰነድ ማስረጃ እንደሌለ የተናገሩት አንድ የአገሪቱ የቀድሞ የጦር ሃይል አባል፤ “እንኳን በማዕረግ ሊመረቁ ዩኒቨርሲቲው ግቢ ውስጥ ገብተው አያውቁም” ሲሉ የምርቃት ዜናውን ማጣጣላቸውን ዘገባው ገልጧል፡፡

በአለማችን 101 አገራት 1.3 ቢሊዮን ያህል ዜጎች በከፋ ድህነት ውስጥ እንደሚገኙ የተባበሩት መንግስታት ድርጅት የልማት ፕሮግራም ከትናንት በስቲያ ባወጣው አለማቀፍ የድህነት ሁኔታ አመላካች ሪፖርት አስታውቋል፡፡
ድርጅቱ አነስተኛ፣ መካከለኛና ከፍተኛ ገቢ ባላቸው 101 የአለማችን አገራት ውስጥ የዜጎችን ገቢ፣ የጤና አገልግሎት፣ የስራ ዕድልና አጠቃላይ የኑሮ ሁኔታ በተመለከተ የሰራውን ጥናት መሰረት አድርጎ ይፋ ባደረገው ሪፖርት እንዳለው፣ በአገራቱ  የሚገኙ 1.3 ቢሊዮን ዜጎች፣ በተደራራቢ የከፋ ድህነት ውስጥ መዘፈቃቸውን ለማረጋገጥ ተችሏል፡፡
ድህነት በሁሉም አገራት እንደሚታይ የጠቆመው ጥናቱ፤ በአገራት ዜጎች መካከል ሰፊ የኑሮ ደረጃ ልዩነት መኖሩን ያመለከተ ሲሆን፣ ከአጠቃላዩ ድሃ ህዝብ መካከል 84.5 በመቶ ያህሉ ከሰሃራ በታች ባሉ የአፍሪካ አገራትና በደቡብ እስያ አገራት ውስጥ እንደሚገኙም ገልጧል፡፡
ጥናቱ በተደረገባቸው አገራት ከሚገኙት 1.3 ቢሊዮን ያህል ድሃ ዜጎች ውስጥ ከግማሽ በላይ የሚሆኑት ወይም 663 ሚሊዮን ያህሉ ከ18 አመት በታች የሚገኙ ህጻናት መሆናቸውንና ከእነዚህ ህጻናት መካከል 85 በመቶ ያህሉ ከሰሃራ በታች ያሉ የአፍሪካ አገራትና የደቡብ እስያ አገራት ዜጎች መሆናቸውንም ሪፖርቱ አመልክቷል፡፡


  ባለፈው ሳምንት እትም ለንባብ ያልነው እስፖርትንና እርግዝናን የሚመለከት ርእሰ ጉዳይ ነው፡፡ የሴቶች ገጽ የተባለው ድረገጽ ያወጣቸው መረጃዎች በአጭሩ ተቀንጭበው ማለትም ዋና ዋና የተባሉት ቁምነገሮች ተመርጠው እንጂ የቀረቡት ነጥቦች ብቻ አይደሉም ለንባብ የወጡት፡፡ በዚህ እትምም ቀሪዎቹን ጠቃሚ ነገሮች እናስነብባችሁዋለን፡፡
አንዲት ሴት ከማርገዝዋ በፊትና ካረገዘችም በሁዋላ የአካል ብቃት እንቅስቃሴ ማድረግ የሚጠቅማት ሲሆን እንደ እርግዝናው ወቅት እና እንደ ጤንነትዋ ሁኔታም የምትሰራቸው እስፖርቶች ይለያያሉ፡፡ የእርግዝናው ጊዜ በሶስት ቢከፈልም ባገኘነው መረጃ ግን በሁለት ተከፍሎ እንደሚከተለው ይነበባል፡፡
የመጀመሪያው የእርግዝና ወቅት (ከ1-12) ሳምንታት፤
በዚህ ወቅት የሚሰሩ የእስፖርት አይነቶች ከልክ በላይ ሙቀት የሚያስከትሉ ከባድ የእስፖርት አይነቶች መሆን የለባቸውም፡፡ ይህ ጥንቃቄ ያረገዘችውን ሴት እንዲሁም የጽንሱን ደህንነት ለመጠበቅ ይረዳል፡፡  ስለዚህ…
ከፍተኛ ሙቀት ወይንም ወበቅ ባለበት ሰአት እስፖርት መስራት አያስፈልግም፡፡
ሰውነትን የማያጣብቅ (ለቀቅ) ያለ እና ለእስፖርት እንቅስቃሴው የሚመች ልብስ መልበስ ጥሩ ነው፡፡
እስፖርትን በሚሰሩበት ገዚ ውሀ በአስፈላጊው መጠን መጠጣት ተገቢ ያስፈልጋል፡፡
ሁለተኛው የእርግዝና ወቅት (ከ13-40) ሳምንታት፤
በዚህ ወቅት ጽንሱ አቀማመጡን ወደላይ የሚያደርግበት በመሆኑና የጀርባ አጥንት ሊከላከለው ወይንም ሊጠብቀው የማይችልበት አቀማመጥ በመሆኑ ከበድ ያለ የእስፖርት አይነት ቢሰራ ልጁ በእንቅስቃሴው ምክንያት ሊመታ ይችላል፡፡ ስለዚህ በእርጋታ የሚሰሩ የእስፖርት አይነቶችን መምረጥ ይገባል፡፡
ያረገዘችው ሴት ሰውነት እራሱ በእንቅስቃሴው ምክንያት ወደፊት ወይንም ወደሁዋላ የሚገፋና  ልትወድቅ የምትችልበት አጋጣሚ ሊኖር ስለሚችል ደህንነትን ማረጋገጥና አለመመቸትን ማስወገድ ይገባል፡፡
የሰውነት መገጣጠሚያዎች ጡንቻዎች አቅም ሊያጡና ሊጎዱ ይችላሉ፡፡ ስለዚህም ክብደት ያላቸውን ወይንም ድንገተኛ እንቅስቃሴዎችን፤ አቅጣጫ በድንገት የሚያስለውጡ እንቅስቃሴዎችን ማስወገድ ይገባል፡፡
የአካል ብቃት እንቅስቃሴ በሚደረግበት ወቅት የደም ግፊት የመቀነስ ሁኔታ ሊኖር ስለሚችል በመቀመጥ መነሳት ወቅት መጠንቀቅ ያሻል፡፡
ጽንስ ከተፈጠረ ከ16/ ሳምንታት በሁዋላ በጀርባ ተኝቶ የሚሰራ እንቅስቃሴን ማድረግ አይገባም፡፡ የዚህ ምክንያትም ከእናትየው ወደልጁ የሚሄደውን የደም ስርጭት ሊያውክ እና እናትየውንም እራስዋን መቆጣጠር እንዲያቅታት ሊያደርግ ስለሚችል ነው::
በእርግዝና ወቅት ምን ያህል ጊዜ እስፖርት መስራት ያስፈልጋል?
እርጉዝ ሴት ከሕክምና ባለሙያ ጋር ተመካክራ የምትሰራቸውን የእስፖርት አይነቶች በቀን ለ30 ደቂቃ በሳምንት ለአራት ቀን ማድረግ ትችላለች፡፡ ከእርግዝናው ጋር በተያያዘም ሆነ ያረገዘችው ሴት አስቀድሞውኑ ያሉአት የተለያዩ የጤና እክሎችን መሰረት ባደረገ እና የሕክምና ባለሙያዎች በሚሰጡት ምክር መሰረት እንዲሁም እናቶቹ ያላቸውን የአካል ብቃት እንቅስቃሴ ልምድ መሰረት ባደረገ የእስፖርት እንቅስቃሴው ፕሮግራም ሊለዋወጥ ይችላል፡፡ ለሁሉም ነገር የሕክምና ባለሙያ ምክር አስፈላጊ ነው፡፡
የሚመከሩ የእስፖርት አይነቶች፤
የእግር ጉዞ፤ የእግር ጉዞ ማንኛዋም እርጉዝ ሴት ልታደርገው የምትችለው ጠቃሚ የእስፖርት አይነት ነው::
የውሀ እስፖርት፤ የውሀ እስፖርት ማለት እንደ ዋና፤ ውሀ ውስጥ ኤሮቢክስ እስፖርት መስራት፤ ውሀ ውስጥ የእግር ጉዞ ማድረግ ማለት ሲሆን እርጉዝ ሴቶች ይህን ቢያደርጉ ምንም ክልከላ የለባቸውም፡፡ በተለይም ዋና ሁሉም ጡንቻዎች በደንብ እንዲሰሩ እና እንዲጠነክሩ ስለሚያስችል እና ከልብ ጋር በተያያዘ የጤንነትን ብቃት ለማረጋገጥ ሲባል መስራት ጠቃሚ ነው፡፡ ውሃ ዋና በእርግዝና ጊዜ ለሚከሰት የጀርባ እና የእግር ሕመም እንደ መፍትሔም ይቆጠራል፡፡
የማይንቀሳቀስ ብስክሌትን መንዳት፤ ለእስፖርት የተዘጋጀ ብስክሌት ላይ ማለትም መንገድ ላይ ሳይወጡ ባለበት ቦታ መጋለብ ወይንም መንዳት ጠቃሚ ነው፡፡ በተለይም እርግዝናው ወደመጨረሻው ሳምንት ከሆነው ብስክሌት ላይ ለመሆን ሚዛንን መጠበቅ ስለሚያስቸግር የማይንቀሳቀስ ብስክሌትን መጠቀም ጠቃሚ ነው፡፡
ሩጫ፤ እርጉዝዋ ሴት ከማርገዝዋ በፊት ሩጫን የተለማመደች እና ትሮጥ የነበረች ከሆነች  በእርግዝናዋ ወቅት መሮጥ አያስቸግራትም፡፡ ነገር ግን ከእርግዝና በፊት ሩጫን ያልሞከረች ሴት በእርግዝናዋ ወቅት እንድትሮጥ በፍጹም አትመከርም፡፡ ልምምድ ያላት ሴት ለስንት ሰአት እና በሳምንት ምን ያህል ቀን ትሩጥ ለሚለው እንደሴትየዋ ሁኔታ ይወሰናል፡፡
በእርግዝና ጊዜ እስፖርት እንዳይሰራ ከሚከለከሉባቸው ምክንያቶች መካከል፤
የስኩዋር ፣የታይሮይድ፣የደም ግፊት የመሳሰሉት ችግሮች የሚታዩባቸው እርጉዝ ሴቶች እስፖርት መስራት አይመከሩም፡፡
እርግዝናው የመጀመሪያ ካልሆነ በቀደመው ጊዜ የነበረውን ሁኔታ ልብ ብሎ ማስታወስ ይገባል:: ለምሳሌም ባለፈው እርግዝና ምጥ ያለጊዜው በመምጣት አስቸግሮ ከነበረ በቀጣዩ እርግዝና ጊዜ እስፖርት ብትሰራ ተመሳሳይ ችግር ሊያጋጥማት ስለሚችል ካለሐኪም ምክር እንዳትሰራ ትመከራለች፡፡
የተረገዘው ልጅ በክትትሉ ወቅት ሲታይ በጣም ቀጭን ወይንም የጫጨ ከሆነ ምናልባትም እስፖርቱን እናትየው ብትሰራ የበለጠ ሰውነቱ አንዳይጎዳ ሲባል ለእነዚህ ሴቶች  እስፖርት አይመከርም፡፡
በእርግዝና ጊዜ የደም መፍሰስ ካለ ሁኔታው በሐኪም ሳይጣራ እና ሳይፈቀድ ወደ እስፖርት መሄድ አይገባም፡፡
እርግዝናው መንትያ ከሆነ በተለይም ሶስት እና ከሶስት በላይ ከሆነ እስፖርት መስራት ይከብዳል፡፡
ማህጸናቸው ልጅ የመሸከም ችግር ያለባቸው ሴቶች በእርግዝና ወቅት እስፖርት እንዲሰሩ አይመከርም::
‹‹…አንዲት ሴት በምትጸንስበት ጊዜ የሚታዩ የተለያዩ አካላዊ ለውጦች ይኖራሉ፡፡ ከሰውነት መጠቁዋቆር ጀምሮ በእግር እጅና ፊት እንዲሁም ሰውነት የማበጥ ሁኔታዎች ይከሰታሉ፡፡ እብጠቱ የሚከሰትበት ምክንያት እርግዝናው እያደገ ሲመጣ የደም መልስ የሚባለውን ከእግር ወደልብ ደምን የሚመልሰውን የደም ቡዋንቡዋ ስለሚጫነውና የደም ዝውውሩን ሰለሚያውከው ነው፡፡ በእርግዝና ጊዜ ፈሳሽ በሰውነት ውስጥ ይጨምራል፡፡ ያ ፈሳሽ በሚጨምርበት ጊዜ ከደም ቡዋንቡው እየወጣ በቆዳ ስር ይከማቻል፡፡ ይሄ ነገር በብዛት የሚከሰት ሲሆን ከሌሎች ሕመሞች ጋር በተያያዘ ካልሆነ በስተቀር እንደ ችግር አይቆጠርም፡፡ ነገር ግን የደም ግፊት ፣ኩላሊት ከመሳሰሉት ሕመሞች ጋር የሚያያዝ ከሆነ አሳሳቢ ይሆናል፡፡ በህመም ምክንያት ማለትም የልብ የኩላሊት የጉበት የመሳሰሉት በሽታዎች ያሉባት ሴትም በእግሩዋ ወይንም በሰውነትዋ ላይ እብጠት ሊኖራት ይችላል፡፡ በእርግዝናው ምክንያት የሚከሰተው ግን አሳሳቢ አይደለም፡፡ የሰውነት መጠቋቆር የሚከሰተው ደግሞ ኢስትሮጂን እና ፕሮጀስትሮን የተባሉት ሆርሞኖች (ቅመሞች) መጠናቸው ስለሚጨምር ነው፡፡ በእርግዝና ጊዜ የልብ ሕመም፣ የደም ዝውውር ችግር ፣ስኩዋር የመሳሰሉት ሕመሞችም ሊከሰቱ ይችላሉ፡፡ በእርግዝና ጊዜ ሴቶች የደማቸው መጠን ብዛቱ ማለት ነው ሊጨምር ይችላል፡፡ ይህ በሚሆንበት ወቅት ደግሞ ልብ ስራው ይጨምራል፡፡ በደቂቃ የሚተነፈሰው ትንፋሽም በደቂቃ መጠኑ ከፍ ይላል፡፡ በእርግዝና ጊዜ የሰውነት መገጣጠሚያዎች እና የወገብ አጥንት በዳሌ አካባቢ ያሉ አጥንቶችና መገጣጠሚያዎች ልጅ በሚወለድበት ጊዜ ሰውነት እንዳይጠብቅ ለማድረግ ቅድመ ዝግጅት ሰለሚያደርጉ ይላላሉ፡፡ እርግዝናው የሰውነት አቋምን አለመስተካከል፣ድካምን እንዲሁም የተለያዩ የጤና ችግሮችን ሊያስከትል የሚችል ሲሆን እነዚህን ለማቃለልም የአካል ብቃት እንቅስቃሴ ማድረግ በባለሙያዎች ይመከራል፡፡››
ዶ/ር ደሴ እንግዳየሁ
በአንድ ወቅት የሰጡት ማብራሪያ

 ከዕለታት አንድ ቀን ሁለት እጅግ እንዳሚዋደዱ የሚነገርላቸው ጓደኛሞች ረዥም መንገድ መሄድ  ይጀምራሉ፡፡
በመንገዳቸው ላይም ዕቅድ ለማውጣት ይመካከራሉ፡፡ የዕቅዶቻቸው አንኳር አንኳር ነጥቦችን እንደሚከተለው ነጠቡ፡-
1ኛ- ቆራጥነት
2ኛ- ጠላት ከመጣ በጋራ ማጥቃትና በጋራ መከላከል
3ኛ- ከወዲሁ መንቂያ ምልክቶችን መሰዋወጥ
4ኛ- በፍጥነት የማምለጫ አቅጣጫ መለየት
5ኛ- ካልተቸገሩ በስተቀር መሣሪያ አለማውጣት
6ኛ- ወደ ጫካ ገብቶ መደበቅ ካስፈለገ፣ በያሉበት ሆኖ የጭስ ምልክት ማሳየት
7ኛ- ጨርሶ ከተጠፋፉ ከአንድ ሰዓት ተኩል በኋላ ወደ መኖሪያ ቀዬ መመለስና እዚያ መገናኘት የሚሉ ናቸው፡፡
ከዚህ በኋላ ለጥቂት ሰዓታት እንደተጓዙ፣ ከየት መጣ ሳይባል፣ ጅብ ከተፍ አለና ተፋጠጣቸው፡፡
አንደኛው፤ በደመ- ነብስ ረዥም ዛፍ ላይ ወጥቶ አመለጠ፡፡
ሁለተኛው፤ እዚያው ባለበት ወድቆ የሞት መስሎ ተኛ፡፡
ጅቡም የሞተ መሆኑን እንደማረጋገጥ፣ በጣም ተጠግቶ፣ አሽትቶት መንገዱን ቀጠለ፡፡
አንድ ሰዓት ያህል እንዳለፈ ጅቡም እንደማይመለስ ተረጋገጠ፡፡ ዛፉ ላይ የወጣውም ወረደ፡፡የሞተ የመሰለውም ተነሳ፡፡
ዛፍ ላይ የነበረው እንደ ወረደ ተንደርድሮ መጥቶ፤
“ስማ ስማ፤ ጅቡ ወደ ጆሮህ ተጠግቶ ምን ነበር ያለህ ?” አለና ጠየቀው፡፡
ጓደኝየውም፤
“ምን አለኝ መሰለህ ? ክፉ ጊዜ ሲመጣ የሚሸሽ ጓደኛ አትያዝ!”
*   *   *
የማይታመንን ወዳጅ እንደ ሁነኛ ጓደኛ አድርጎ መያዝ፣ የቁርጡ ቀን ሲመጣ በጉዴ ወጣሁ ያሰኛል፡፡ ከቶውንም ሲጀምሩት ቀላልና ቀና የሚመስል ጓደኝነት፣ ወንዝ ሊያሻግር እንደማይችል ለማየት ዓይንን ማሸት አይጠይቅም፡፡ ይህ እውነታ ደግሞ  በግለሰብና በግለሰብ መካከል ብቻ ሳይሆን፣ በቡድንና በቡድን፣ በፓርቲና በፓርቲ፤ በሀገርና በሀገር መካከል ክሱት ነው፡፡ እያደገም ሂያጅ ነው፡፡ ከዚህ ቀደም ደጋግመን እንዳልነው፤ “change is incremental” - ለውጥ አዳጊ ሂደት ነው፡፡ ይህ ማለት ግን አንዳንዱ ለውጥ አይነጥፍም፤አንዳንዱ አይጨነግፍም፤አንዳንዱ ሰው ሳይሰማው ሳያውቀው ከናካቴው አይመክንም ማለት አይደለም፡፡ ለውጥ በድንገቴ ክስተት ሊመጣ ይችላል፡፡ ሥር በሰደደ፣ መሠረት በያዘ መንገድም ውል ሊይዝ ይችላል፡፡ በግርግር ተጀምሮ በለብ ለብ ሂደትም ሊከሰት ይችላል፡፡ እንደ “ለብ ለብ ፍቅር” ማለት ነው፡-
እሳት ያልገባው ልብ
ሚሚዬን ጠየኳት፣
“ሁልጊዜ አረንጓዴ ፣ለምለም ፍቅር አለ
ትወጃለሽ ሚሚ ይሄን የመሰለ
ወይስ ያዝ ለቀቅ ጭልጥ አንዴ መጥቶ
 አፍ ጠራርጎ መሄድ ያገኙትን በልቶ
 ሚሚዬ. እንዲህ አለች ሳስቃ መለሰች
የምን እኝኝ ነው ዕድሜ ልክ ካንድ ሰው
 ቋሚ ፍቅር ይቅር ለብ ለብ እናርገው
ትምርቷ ለብ ለብ
ዕውቀቷ ለብ ለብ
ነገር ዓለሟ ግልብ
እንዴት ይበስል ይሆን እሳት ያልገባው ልብ!
የዛሬው ወጣት እሳት የገባው ልብ ሊኖረው ይገባል፡፡ ለብ ለቡ ጥብስ ጉዳቱ፣ እኛ በለብ ለብ ያለፍነው ለውጥ፣ ወራሾቻችንን በማይተካ መልክ ዋጋ ማስከፈሉ ነው! ይህን ከልብ ማስተዋል ተገቢ ነው፡፡ትምህርት ቤቶቻችን በዚህ ረገድ በአያሌው ተጠያቂዎች ናቸው፡፡ ጤና ጣቢያዎቻችን በቀጥታም ባይሆን ተጠያቂዎች ናቸው፡፡ ማህበረሰቦቻችንም በተቀዳሚ ወላጆች፣ ቀጥሎ ሁሉም ተቋማት ባለዕዳዎች ናቸው፡፡ ዞሮ ዞሮ መከራው የሁላችንም ነው፡፡ ማ ተጠይቆ ማን ይቀራል ማለት ያባት ነው፡፡
ሁሉም ነገር እየተመቻቸልን ከከፋን፣ ሁሌ በወርቅ አልጋ በእርግብ ላባ ላይ ካልተኛን ካልን፣ የመጨረሻ የዋህያን ነን ማለት ነው፡፡ የኖህነት አንድ ነገር ነው፤ ጅልነትና ሞኝነት ግን ጎጂም ነው:: ከራስ አልፎ ሌላውን ያሰቃያል፡፡ ከዚህ እንጠንቀቅ!
የተሰጠንን በደስታ መቀበል፤ የተበረከተልንን በፀጋ መያዝና የተሻለ ፀጋ መሻት የወቅታችን ሂደት ነው ብንል ማጋነን አይሆንም፡፡ ዋናው ሁሉን አቻችሎ  የመጓዝን ክህሎት ማጣጣም ነው:: “አንድ ወደፊት ለመጓዝ አራት ወደ ኋላ” የሚለውን  የጥንት ሊቃውንት ስልት ማሰብም ኋላ ቀርነት አይሆንም፡፡ ሁሉ እየሆነልን፣ እንዳልሆነ ካሰብን ተሳስተናል ፡፡ አበው፡- “የበላን አብላላው፤ የለበሰን በረደው” የሚሉት ለዋዛ እንዳልሆነ መገንዘብ ያለብን ይሄኔ ነው!!


             በተለያዩ የኦሮሚያ አካባቢዎች አመራሮቹና አባላቱ በሰበብ አስባብ እየታሠሩበት መሆኑን የገለፀው የኦሮሞ ፌደራሊስት ኮንግረስ፤ በየአካባቢው ህዝባዊ ውይይት ለማካሄድ መቸገሩንም አስታውቋል፡፡
በነቀምት የዞኑ የአፌኮ ጽ/ቤት አደራጅና ሰብሳቢ፣ በሆሮ ጉዳሩ የጽ/ቤት ኃላፊን ጨምሮ በኢሊባቡር፣ በምዕራብ ሀረርጌ፣ በምስራቅ ሸዋ፣ በቄለም ወለጋና በተለያዩ አካባቢዎች ከ20 በላይ አመራሮችና አባላት ከሰሞኑ እንደታሠሩበት ለአዲስ አድማስ አስታውቋል፡፡
እስሩ እየተፈፀመ ያለው የተለያዩ ሰበብ አስባቦችን በመፈለግ ነው ያሉት የኦፌኮ ም/ሊቀመንበር አቶ ሙላቱ ገመቹ፤ አመራርና አባላቶቻችን ለምን ታሠሩ ብለን ስንጠይቅ፤ “ግማሾቹ በቤታቸው የጦር መማሪያ አከማችተው ተገኝተዋል፣ ግማሾቹ በመኖሪያ ቤታቸው ህገ ወጥ ስብሰባ አድርገዋል፤ በህገ ወጥ መንገድ አባላትን አደራጅተዋል” የሚል ምላሽ ይሠጠናል ብለዋል፡፡
የለውጥ ሂደቱን ተስፋ በማድረግ የኦሮሞ ፌደራሊስት ኮንግረስ በመላ ኦሮሚያ በሚገኙ 20 ዞኖች ውስጥ ጽ/ቤት መክፈቱንና በየወረዳዎቹም በርካታ የወረዳ ጽ/ቤቶችን በአንድ አመት ጊዜ ማደራጀቱን የገለፁት፤ አቶ ሙላቱ፤ ጽ/ቤቶቹን ብናደራጅም በየዞኖቹና በወረዳዎቹ ህዝባዊ ውይይቶችን ማድረግ ተቸግረናል ብለዋል፡፡
በኛ የፓርቲ ስብሰባ ላይ የተገኙ ግለሰቦች በወረዳና አካባቢ አመራሮች ወከባና እስር እየተፈፀመባቸው መሆኑን ያስታወቁት ም/ሊቀመንበሩ፤ በተለይ በምዕራብ ሀረርጌ ዞን ጽ/ቤታችንም በሃይል እንዲዘጋ ተደርጐብናል ብለዋል፡፡
አባሎቻችንና አመራሮቻችን ለምን ይታሠራሉ ብለን መንግስትን ስንጠይቅ፤ ህግን የማስከበር እርምጃ ነው የተወሰደው” የሚል ምላሽ ይሰጠናል ያሉት አቶ ሙላቱ፤ ማጣራት ሳይደረግ በስመ ህግን ማስከበር ዜጐችን በጅምላ ማሰር፣ ለሀገር ሠላም ጠቃሚ አይደለም፤ በመንግስት በኩል አስቸኳይ እርምት ሊደረግበት ይገባል ብለዋል፡፡
የቀድሞውን አካሄድ በሚያስታውስ መልኩ ፖለቲከኞች በሰበብ አስባቡ መታሠራቸው በታችኛው የመንግስት መዋቅር ላይ ባሉ አመራሮች ዘንድ የአስተሳሰብም ሆነ የአሠራር ለውጥ ባለመፈጠሩ የተከሰተ ነው ብለዋል - አቶ ሙላቱ፡፡
በአሁኑ ወቅት አብዛኛው የኦሮሚያ አካባቢ በመከላከያ ቁጥጥር ስር መሆኑን የጠቆሙት አቶ ሙላቱ፤ መከላከያ ወጥቶ በመደበኛ የፀጥታ ሃይል ሠላም መረጋገጥ አለበት ይላሉ፡፡
ከኦፌኮ አባላትና አመራሮች በተጨማሪም “የኦነግ ደጋፊ ናችሁ” በሚል ሰዎች እየታሠሩ መሆኑንም ተናግረዋል፡፡
በክልሉ መገናኛ ብዙሃን በጉዳዩ ላይ ማብራሪያ የሰጠው የክልሉ ፀጥታ ቢሮ በበኩሉ፤ በህግ ማስከበር ሂደት ሰዎች እየታሠሩ ያሉት በወንጀል ብቻ ተጠርጥረው ነው ብሏል፡፡   

 ባለፈው ቅዳሜ ተማሪዎቹን ያስመረቀው አርሲ ዩኒቨርሲቲ በምረቃ ስነስርዓቱ ላይ ሂውማን ብሪጅ የተባለው አለማቀፍ ግብረሰናይ ድርጅት በአገሪቱ ለሚገኙ ዩኒቨርሲቲዎች፣ ሆስፒታሎችና ክሊኒኮች የህክምና ቁሳቁሶችን በመለገስ ላበረከተው አስተዋጽኦ እውቅና ለመስጠት የዋንጫና የምስክር ወረቀት ያበረከተ ሲሆን፣ ለሂውማን ብሪጅ የኢትዮጵያ ዋና ዳይሬክተር ለአቶ አዳሙ አንለይ የክብር ዶክትሬት ሰጥቷል፡፡
ተቀማጭነቱ በስዊድን የሆነው ሂዩማን ብሪጅ በቅርቡ በጠቅላይ ሚኒስትር አቢይ አህመድ፣ በኤርትራው ፕሬዚዳንት ኢሳያስ አፈወርቂና በሶማሊያው ፕሬዚዳንት መሃመድ ፎርማጆ ተመርቆ ስራ የጀመረውን የባህር ዳር ዩኒቨርሲቲ ጥበበ ግዮን ስፔሻላይዝድ ሆስፒታልና የሃዋሳ ዩኒቨርሲቲን ጨምሮ ላለፉት ረጅም አመታት ለበርካታ የህክምናና የትምህርት ተቋማት በመቶ ሚሊዮኖች ብር የሚገመቱ የህክምና መሳሪያዎችንና ቁሳቁሶችን በመለገስ በጤናውና በትምህርቱ ዘርፍ ከፍተኛ እገዛ እያደረገ እንደሚገኝ በምረቃ ስነስርዓቱ ላይ ተነግሯል፡፡

Saturday, 13 July 2019 11:06

መልክቶቻችሁ

 በ‹‹ሰሎሜ›› ቶክሾው የታዘብኩት!


           የኢትዮጵያ ቴሌቪዥን ሥራ አስኪያጅ የነበረችውና በጣቢያው ላይ አስደማሚ ሥር ነቀል ለውጥ ያመጣችው ሰሎሜ  ታደሰ፤ በፋና ቴሌቪዥን እያዘጋጀች የምታቀርበውን ‹‹ሰሎሜ›› የተሰኘ ቶክሾው ሁሌም በፍቅርና በጉጉት ነው የምመለከተው:: በፕሮግራሙ የምትዳስሳቸው ርዕሰ ጉዳዮችና የምትጋብዛቸው እንግዶች (ብዙ ጊዜ ወጣቶችና ታዳጊዎችም ይሳተፋሉ) እንዲሁም የፕሮግራሙ አቀራረብ ይማርከኛል፡፡ ለኔ ዘና የሚያደርግም ትምህርት የሚሰጥም ነው የሰሎሜ ቶክሾው፡፡ ስለ አዘጋጇና ፕሮግራሟ ወደፊት በስፋት እመለስበታለሁ፡፡ ለዛሬ ግን ባለፈው ረቡዕ በቀረበው ሳምንታዊ ፕሮግራሟ ላይ ብቻ አተኩሬ ትዝብቴን እገልጻለሁ፡፡
ፕሮግራሙ ላይ የደረስኩት ከጀመረ በኋላ ቢሆንም የዕለቱ ርዕሰ ጉዳይ በትምህርት ላይ የሚያጠነጥን መሆኑን ተገንዝቤያለሁ:: በትምህርት ፍኖተ ካርታው፣ በትምህርት
ጥራት፣ በማስተማር ዘዴ፣ በኩረጃ ባህል… ወዘተ ስማቸውን ከማላስታውሰው፣ አንድ የዩኒቨርሲቲ ፕሮፌሰር ጋር ሁነኛ ውይይት እያደረገች ነበር፡፡
እንደተለመደው መሃል ላይ እሳት የላሱ የዘመኑ ታዳጊዎችና ወጣቶችን በማስገባት፣  ከዕድሜያቸው በላይ የበሰለና የጠለቀ አስተያየት አስደምጣናለች - በኩረጃና በትምህርት ዙሪያ፡፡ እስከዚህ ድረስ የታዘብኩት የለም፡፡
በፕሮግራሙ መገባደጃ ላይ፣ ፕሮሰፌሰሩ በሰጡት ምላሽ ላይ ነው ትዝብቴ፡፡ ሰሎሜ የኤሊት (Elife) ት/ቤቶች የሚል ነገር አንስታ ማብራራት ጀመረች፡፡ እነ ዊንጌትን፣ ተፈሪ መኮንን… ወዘተ ለአብነት ጠቀሰች፡፡ ባህር  ማዶም ተሻግራ እነ ሃርቫርድን የመሳሰሉ ዩኒቨርሲቲዎችን በምሳሌነት አቀረበች:: የኤሊት ት/ቤት ስትል፣ የ‹ሃብታም ወይም ወድ› ት/ቤትን ሳይሆን ምርጦችንና የላቁ ተማሪዎች ማዕከል (Center & excellence) ማለቷ እንደሆነ በቅጡ በማስረዳት… በአሁኑ ዘመን ተማሪዎች የላቀ ብቃትና አቅም ያላቸው ተማሪዎች ለማፍራት፣ ተመሳሳይ የኤሊት ት/ቤት ወይም ተቋሙ ቢኖርስ…? የሚል አስተያየት አቀረበች ጥያቄው ቀላልና ይመስላል፡፡ በተለይ እንደ ፕሮፌሰሩ ላሉ የቀለም ቀንዶች!! ግን ተሳስቼአለሁ፡፡
ፕሮፌሰሩ የሰጡት ምላሽ አስገርሞኛል፡፡ የኤሊት ት/ቤት የሚለውን ነገር…  የተቀበሉት አይመስልም፡፡ ልብ ብሉ! የኤሊት የሚለውን ‹‹የልህቀት ማዕከል›› ስትል ሰሎሜ በግልፅ አብራርታዋለች፡፡ ፕሮፌሰሩ ግን በአሁኑ የአገሪቱ ተጨባጭ ሁኔታ የኤሊት ት/ቤት (ተቋም) የሚለው ሀሳብ… የሚተገበር ወይም የሚቻል እንዳልሆነ ነው የገለጹት፡፡ ይልቁንም በመንግሥት የትምህርት ተቋማት ውስጥ ተመሳሳይ ሙከራ እየተደረገ መሆኑን በመግለጽ  ከጉዳዩ ለመሸሽ ሞከሩ፡፡
እንግዲህ የትምህርት ፖሊሲን እንዲቀየር ወይም ሥር ነቀል የሥርዓተ ትምህርት ለውጥ እንዲደረግ… ሀሳብ፡፡ ጎበዝ ተማሪዎች የሚበራከቱበትና የሚበረታቱበት የልህቀት ማዕከል ቢቋቋምስ? ነው የተባለው፡፡
በመጨረሻ ላይም ፕሮፌሰሩ በዚህ ርዕሰ ጉዳይ ላይ በሌላ ጊዜ በስፋት ተዘጋጅተው እንደሚወያዩ ቃል ገብተዋል።  
ፕሮፌሰሩ፤ ይህን ሀሳብ ለምን ሸሹት? ለምንስ እንደ ከባድ ነገር ለሌላ ጊዜ አስተላለፉት? ለእኔ አሁንም እንቆቅልሽ እንደሆነብኝ ነው፡፡
የአገራችንን እንቆቅልሽ ይፈቱልናል ብለን የምንጠብቃቸው ምሁራን ጭራሽኑ ተጨማሪ እንቆቅልሽ እየፈጠሩብን ነው ልበል? ከእንቆቅልሽ ያውጣን!!
ትዕግስቱ ከአብነት      

Saturday, 13 July 2019 11:06

መልክቶቻችሁ

 በ‹‹ሰሎሜ›› ቶክሾው የታዘብኩት!


           የኢትዮጵያ ቴሌቪዥን ሥራ አስኪያጅ የነበረችውና በጣቢያው ላይ አስደማሚ ሥር ነቀል ለውጥ ያመጣችው ሰሎሜ  ታደሰ፤ በፋና ቴሌቪዥን እያዘጋጀች የምታቀርበውን ‹‹ሰሎሜ›› የተሰኘ ቶክሾው ሁሌም በፍቅርና በጉጉት ነው የምመለከተው:: በፕሮግራሙ የምትዳስሳቸው ርዕሰ ጉዳዮችና የምትጋብዛቸው እንግዶች (ብዙ ጊዜ ወጣቶችና ታዳጊዎችም ይሳተፋሉ) እንዲሁም የፕሮግራሙ አቀራረብ ይማርከኛል፡፡ ለኔ ዘና የሚያደርግም ትምህርት የሚሰጥም ነው የሰሎሜ ቶክሾው፡፡ ስለ አዘጋጇና ፕሮግራሟ ወደፊት በስፋት እመለስበታለሁ፡፡ ለዛሬ ግን ባለፈው ረቡዕ በቀረበው ሳምንታዊ ፕሮግራሟ ላይ ብቻ አተኩሬ ትዝብቴን እገልጻለሁ፡፡
ፕሮግራሙ ላይ የደረስኩት ከጀመረ በኋላ ቢሆንም የዕለቱ ርዕሰ ጉዳይ በትምህርት ላይ የሚያጠነጥን መሆኑን ተገንዝቤያለሁ:: በትምህርት ፍኖተ ካርታው፣ በትምህርት
ጥራት፣ በማስተማር ዘዴ፣ በኩረጃ ባህል… ወዘተ ስማቸውን ከማላስታውሰው፣ አንድ የዩኒቨርሲቲ ፕሮፌሰር ጋር ሁነኛ ውይይት እያደረገች ነበር፡፡
እንደተለመደው መሃል ላይ እሳት የላሱ የዘመኑ ታዳጊዎችና ወጣቶችን በማስገባት፣  ከዕድሜያቸው በላይ የበሰለና የጠለቀ አስተያየት አስደምጣናለች - በኩረጃና በትምህርት ዙሪያ፡፡ እስከዚህ ድረስ የታዘብኩት የለም፡፡
በፕሮግራሙ መገባደጃ ላይ፣ ፕሮሰፌሰሩ በሰጡት ምላሽ ላይ ነው ትዝብቴ፡፡ ሰሎሜ የኤሊት (Elife) ት/ቤቶች የሚል ነገር አንስታ ማብራራት ጀመረች፡፡ እነ ዊንጌትን፣ ተፈሪ መኮንን… ወዘተ ለአብነት ጠቀሰች፡፡ ባህር  ማዶም ተሻግራ እነ ሃርቫርድን የመሳሰሉ ዩኒቨርሲቲዎችን በምሳሌነት አቀረበች:: የኤሊት ት/ቤት ስትል፣ የ‹ሃብታም ወይም ወድ› ት/ቤትን ሳይሆን ምርጦችንና የላቁ ተማሪዎች ማዕከል (Center & excellence) ማለቷ እንደሆነ በቅጡ በማስረዳት… በአሁኑ ዘመን ተማሪዎች የላቀ ብቃትና አቅም ያላቸው ተማሪዎች ለማፍራት፣ ተመሳሳይ የኤሊት ት/ቤት ወይም ተቋሙ ቢኖርስ…? የሚል አስተያየት አቀረበች ጥያቄው ቀላልና ይመስላል፡፡ በተለይ እንደ ፕሮፌሰሩ ላሉ የቀለም ቀንዶች!! ግን ተሳስቼአለሁ፡፡
ፕሮፌሰሩ የሰጡት ምላሽ አስገርሞኛል፡፡ የኤሊት ት/ቤት የሚለውን ነገር…  የተቀበሉት አይመስልም፡፡ ልብ ብሉ! የኤሊት የሚለውን ‹‹የልህቀት ማዕከል›› ስትል ሰሎሜ በግልፅ አብራርታዋለች፡፡ ፕሮፌሰሩ ግን በአሁኑ የአገሪቱ ተጨባጭ ሁኔታ የኤሊት ት/ቤት (ተቋም) የሚለው ሀሳብ… የሚተገበር ወይም የሚቻል እንዳልሆነ ነው የገለጹት፡፡ ይልቁንም በመንግሥት የትምህርት ተቋማት ውስጥ ተመሳሳይ ሙከራ እየተደረገ መሆኑን በመግለጽ  ከጉዳዩ ለመሸሽ ሞከሩ፡፡
እንግዲህ የትምህርት ፖሊሲን እንዲቀየር ወይም ሥር ነቀል የሥርዓተ ትምህርት ለውጥ እንዲደረግ… ሀሳብ፡፡ ጎበዝ ተማሪዎች የሚበራከቱበትና የሚበረታቱበት የልህቀት ማዕከል ቢቋቋምስ? ነው የተባለው፡፡
በመጨረሻ ላይም ፕሮፌሰሩ በዚህ ርዕሰ ጉዳይ ላይ በሌላ ጊዜ በስፋት ተዘጋጅተው እንደሚወያዩ ቃል ገብተዋል።  
ፕሮፌሰሩ፤ ይህን ሀሳብ ለምን ሸሹት? ለምንስ እንደ ከባድ ነገር ለሌላ ጊዜ አስተላለፉት? ለእኔ አሁንም እንቆቅልሽ እንደሆነብኝ ነው፡፡
የአገራችንን እንቆቅልሽ ይፈቱልናል ብለን የምንጠብቃቸው ምሁራን ጭራሽኑ ተጨማሪ እንቆቅልሽ እየፈጠሩብን ነው ልበል? ከእንቆቅልሽ ያውጣን!!
ትዕግስቱ ከአብነት      

Page 7 of 440