Administrator

Administrator

በቻይና የመኪኖች ሽያጭ በ20 አመታት ለመጀመሪያ ጊዜ ቀንሷል

    ታዋቂው የጀርመን የመኪና አምራች ኩባንያ ባለፈው የፈረንጆች አመት 2018 ብቻ 2.31 ሚሊዮን መኪኖችን በመሸጥ ከአለማችን ኩባንያዎች ቀዳሚነትን መያዙን ሮይተርስ ዘግቧል፡፡
ላለፉት ሶስት ተከታታይ አመታት በመኪና ሽያጭ ቀዳሚው የአለማችን ኩባንያ ሆኖ የዘለቀው የጀርመኑ መርሴድስ ቤንዝ፤ በአመቱ ከፍተኛ የሽያጭ ክብረወሰን ማስመዝገቡን የጠቆመው ዘገባ፣ በቻይና ብቻ ሽያጩ በ11 በመቶ ማደጉን አመልክቷል፡፡
ቢኤምደብሊው፣ አውዲና መርሴድስ ቤንዝ እጅግ ዘመናዊ የቅንጦት መኪኖችን በብዛት በመሸጥ ለአስርት አመታት ተፎካካሪ ሆነው መዝለቃቸውን ያስታወሰው ዘገባው፤ በአመቱ 245 ሺህ 240 መኪኖችን የሸጠው የአሜሪካው ቴስላም ከኩባንያዎቹ ተርታ እየተሰለፈ መሆኑን ጠቁሟል፡፡
በተያያዘ ዜና ደግሞ፣ በአለማችን ትልቁ የመኪኖች ገበያ እንደሆነች በሚነገርላት ቻይና የመኪኖች ሽያጭ ከሃያ አመታት በኋላ በ2018 ለመጀመሪያ ጊዜ የ6 በመቶ ቅናሽ ማሳየቱን የዘገበው ቢቢሲ፤ በቻይና ገበያ በአመቱ 22.7 ሚሊዮን መኪኖች ብቻ መሸጣቸውን ገልጧል፡፡
ለቻይና የመኪና ሽያጭ ቅናሽ በምክንያትነት ከተጠቀሱት ጉዳዮች መካከል የአገሪቱ ኢኮኖሚ መቀዛቀዝ በአለማችን የመኪና አምራች ኩባንያዎች ላይ ተጽዕኖ መፍጠሩ ይገኝበታል ያለው ዘገባው፤ ፎርድ፣ ቮልስዋገን፣ ጃጓርና ላንድሮቨርን ጨምሮ ታላላቅ የውጭ አገራት የመኪና አምራች ኩባንያዎች በቻይና ገበያ ያስመዘገቡት የአመቱ ሽያጭ መቀነስ ማሳየቱን አመልክቷል፡፡

Saturday, 12 January 2019 14:20

የልጁን ነገር ምን ወሰናችሁ?

ከዕለታት አንድ ቀን አንድ ቤተሰብ ውስጥ ያለ ህፃን እያለቀሰ ያስቸግራል፡፡ ቢያባብሉት፣ እሹሩሩ ቢሉት አሻፈረኝ አለ፡፡ በማባበል እምቢ ሲል ማስፈራራት ጀመሩ፡፡
“እንግዲህ ዝም ካላልክ ለአያ ጅቦ ልንሰጥህ ነው” አለች እናት፡፡
“ዋ በመስኮት ነው የምወረውርህ!” አለው አባት፡፡
ይህንን ሲሉ ለካ አያ ጅቦ ደጅ ሆኖ ያዳምጥ ኖሯል፡፡ ይጠብቃል … ይጠብቃል … ይጠብቃል… ልጁ አልተወረወረም፡፡ አሁንም ያዳምጣል፡፡ ተስፋ ሳይቆርጥ መጠበቁን ቀጠለ፡፡ ምንም ዝር ያለ ነገር የለም፡፡
የልጁ ለቅሶ ግን ቀጥሏል፡፡
አሁንም እናቱ፤
“ዋ! ለአያ ጅቦ ነው አስረክቤህ የምመጣው!!”
አባትም ዳግም፣
“ዛሬ ነግሬሃለሁ ለአያ ጅቦ ነው የምጥልህ” አለው፡፡
ልጁ ማልቀሱን ቀስ በቀስ አቆመ፡፡ አያ ጅቦ ምራቁን እያዝረበረበ፣ ቆበሩን እየደፈቀ ቀረ፡፡ በመካያውም አንድያውን ጥሎ ለመሄድ፤ “ኧረ የልጁን ነገር ምን ወሰናችሁ?” ብሎ ጠየቀ፡፡ ቄሱም ዝም፣ ዳዊቱም ዝም፤ ሆነ!
***
አንድ የሀገራችን ዕውቅ ገጣሚ፤ የደርግ ሥርዓት አብቅቶ የኢህአዴግ ሥርዓት ሲጀምር፤
“ዘመንና ዘመን እየተባረረ
ከምሮ እየናደ፣ ንዶ እየከመረ
ይሄው ጅምሩ አልቆ ማለቂያው ጀመረ” ብሎ ፅፎ ነበር፡፡
ዕውነትም የማያልቅ ዘመን የለም፡፡ አዲስ ሁሉ ያረጃል፡፡ የማይለወጥ አንዳችም ሥርዓት የለም። የአዲሱ አሸናፊነትም አይቀሬ ነው፡፡ አጠራጣሪው በየትኛው መንገድ ይለወጣል? የሚለው እንጂ ለውጥ መቼም ቢሆን መቼ መምጣቱ የማይቀር ሂደት ነው፡፡ ፈረንጆቹ፤
Everything changes
Except the law of change የሚሉት የተፈጥሮ ህግ ነው፡፡
“ከቶም ከለውጥ ህግ በስተቀር የማይለወጥ ነገር የለም” እንደማለት ነው፡፡ እነሆ ለውጥ መምጣቱ ግድ ከሆነ ለለውጥ ዝግጁ መሆን ዋናውና አስፈላጊው ጉዳይ ነው፡፡ የሀገራችን ሰው አንድ ለውጥ ባገኘ ቁጥር በዚያው ተወስኖና ያንን ፍፃሜ - ነገር አድርጎ ማሰብ ይቀናዋል፡፡ ሆኖም መሰረታዊ ችግሩ የጊዜ - ቀመር አለማበጀት (Time - plan አለመኖር) ነው፡፡ መልካም የጊዜ ግምት ማጣትን የመሰለ ከመርገምት ሁሉ የከፋ መርገምት የለም፡፡ “ጊዜ የስልጣን እጅ ነው” ይለናል፤ ሎሬት ፀጋዬ ገ/መድህን። ጊዜ የሚታዘዘው ሰው ብቻ ነው - ዕውነተኛ ባለስልጣን! ለሁሉም፤ ትክክለኛ ምክር ሰሚ መሆን ታላቅነት ነው፡-
“ኩራትና ትዕቢት የሞሉት አናት
ሰይፍና ጎራዴ የመቱት አንገት
አይገላገሉም እንዲህ በቀላሉ
እመሬት ላይ ወድቀው ሳይንከባለሉ …
ምንኛ ታድሏል የሰነፍ አዕምሮ
 እንኳን መማር ቀርቶ ፊደል ሳያጠና
ሁሉንም ያወቀ ይመስለዋልና!
አሁን የት ይገኛል ቢፈልጉ ዞሮ
መስማት ከማይፈልግ የባሰ ደንቆሮ”
ይሉናል ገጣሚ ከበደ ሚካኤል፡፡ ካልተደማመጥን ወንዝ አንሻገርም፡፡ ካልተጋገዝን አገር አትንቀሳቀስም፡፡ አሉታዊ ገፅታዎቻችንን ብቻ እየነቀስን በማጉላት ለውጥ የሚመጣ የሚመስለን በርካቶች ነን፡፡ ሀገራችን ለሶስት ሺህ ዘመን ያጠራቀመችው በቂ አሉታዊ ነገሮች አሏት፡፡ እነዚህን በማጉላት ምንም አናተርፍም፡፡ ይኸውም ልዩ ዕውቀት እየመሳሰለን የምንደገግ ብዙ ነን፡፡ ስለ ሰው ክፉ ክፉውን በመናገር፣ ዘራፍ ማለት የአሸናፊነት ስሜት መፍጠሩ ዕውነት ነው፡፡ ሆኖም በትክክለኛ መፍትሄ ካልታገዘ ጎጂ ባህል ይሆናል፡፡ ለመፍትሄ ያልተዘጋጀ ህብረተሰብ፣ የአፍራሽነት ሥነ-አዕምሮ ይዞ የሚጓዝ ስለሆነ ከለውጥ ይልቅ ወግ-አጥባቂነትን ያዘወትራል፡፡ እንደ ኢትዮጵያ ያለው ማህበረሰብ ከጅምሩም ተራኪ (Story-teller) ህብረተ-ሰብ ነው፡፡ ከተግባራዊነት ይልቅ አፍአዊነት ይቀናዋል፡፡ አፍአዊነቱም በጥናት ላይ አለመመስረቱ ደግሞ ነገረ - ዓለማችንን የከፋ ያደርገዋል፡፡ ለዚህ ነው የወሬ አገር ሆነን የቀረነው፡፡
ያለምነውንና የተመኘነውን ዲሞክራሲ እስከምናገኝ ብዙ ዳክረናል፡፡ ብዙ ፈግተናል፡፡ ልጃቸውን ይወረውሩልኛል ብሎ በር በሩን ሲያይ እንዳመሸው አያ ጅቦ፤ በመጨረሻው ዘጋግተው እንደሚተኙ እንዘነጋለን፡፡ እንደ ህፃኑ ልጅ የሚያስቸግረውንም የኢትዮጵያ ህዝብ አባብለው እንደሚያስተኙት ግልፅ እየሆነ ሲመጣ፤ የእኛ ትርፍ “ኧረ የልጁን ነገር ምን ወሰናችሁ?” ማለት ብቻ ከሆነ አደጋ ላይ ነን፡፡ ዲሞክራሲ ከራሳችን የሚፈልቅ እንጂ ማንም የሚሰጠን ምፅዋት ወይም ዳረጎት አይደለም!

የደንብ ልብስ በመልበስና የጦር መሳሪያ በመያዝ ዘረፋ የሚያካሂዱ የፖሊስ አባላት እየተበራከቱ መጥተዋል፡፡ በከተማችን አዲስ አበባ በተለያዩ ስፍራዎች የደንብ ልብስ የለበሱና የአዲስ አበባ ፖሊስ አባላት የሆኑ ፖሊሶች፣ ግለሰቦችን በጦር መሳሪያ በማስፈራራትና በማስገደድ ዘረፋ እያካሄዱ መሆኑን ከፖሊስ የተገኙ መረጃዎች ይጠቁማሉ፡፡
ዘራፊዎቹ በተለያዩ ቀናትና በተለያዩ ስፍራዎች በመዘዋወር “ዶላር እንመነዝርላችኋለን”፣ በማለትና መንዛሪዎቹን በጦር መሳሪያ በማስገደድ፣ የያዙትን ዶላርና ሞባይል ስልክ ይዘው ይሰወራሉ ተብሏል፡፡
ከፖሊስ የተገኘው መረጃ እንደሚያመለክተው፤ ታህሳስ 6 ቀን 2011 ዓ.ም ከቀኑ 6፡30 አምስት የፌደራል የወንጀል መከላከል ፀጥታ ህግ ማስበር ዳይሬክቶሬት ቲም አዛዥ የሆኑና ሁለት የአዲስ አበባ ፖሊስ ኮሚሽን አባላት፣ በንፋስ ስልክ ላፍቶ ክፍለ ከተማ፣ ልዩ ቦታው ሳሪስ አቦ ቤተ ክርስቲያን ቅጥር ግቢ ውስጥ አንድ ግለሰብን “ዶላር እንመንዝርልህ” በማለት ይዘውት ከገቡ በኋላ ለመመንዘር የያዘውን 160ሺ ብር በጦር መሳሪያ አስፈራርተው በመቀማት ላዳ ታክሲ ይዘው ከተሰወሩ በኋላ ሁለቱ ተጠርጣሪዎች በፖሊስ ክትትል በቁጥጥር ስር ውለዋል፡፡
የአዲስ አበባ ፖሊስ ኮሚሽን የአቃቂ ቃሊቲ ክፍለ ከተማ ፖሊስ መምሪያ አባላት የሆኑ 5 ፖሊሶች ከአንዲት ወጣት “ዶላር እንመንዝርልሽ” በማለት 310 ሺ ብር እና ግምታቸው 16ሺ ብር የሆኑ ሁለት ሞባይሎችን በመሳሪያ አስፈራርተው በመቀማት ከተሰወሩ በኋላ በፖሊስ ክትትል በቁጥጥር ስር ውለዋል፡፡
በተመሳሳይ ሁኔታ በአራዳ ክፍለ ከተማ ልዩ ቦታው ራስ መኮንን አካባቢ በሚገኘው ኦይል ሊቢያ ነዳጅ ማደያ ውስጥ የማደያው ሰራተኛ የሆነውን ግለሰብ በስለት በመውጋትና እጅና እግሩን በገመድ በማሰር፣ ይዞት የነበረውን ከ55 ሺ ብር በላይ ዘርፈዋል የተባሉ የፌደራል ፖሊስ የደንብ ልብስ የለበሱ፣ የአዲስ አበባ ፖሊስ ጃንሜዳ አካባቢ ፖሊስ ጣቢያ አባላት  አራት ተጠርጣሪዎችም በፖሊስ ቁጥጥር ስር ውለዋል።
በፖሊስ አባላት የሚፈፀመው ዘረፋ በከፍተኛ ሁኔታ እየጨመረ መሄዱን ያመለከተው የፖሊስ መረጃ፤ በተመሳሳይ ሁኔታ በቦሌ ክፍለ ከተማ ልዩ ቦታው 22 አዲሱ ሰፈር አካባቢ በሚገኘው ሳንቶያዝ የመጠጥ ማከፋፈያ በተባለው ስፍራ ተጠርጣሪዎች የፖሊስ ታርጋ የለጠፈ አንድ ጋቢና ፒካፕ በመያዝ ወደ መጠጥ ማከፋፈያው መደብር ገብተው “ዶላር መንዝርልን” ብለው ከጠየቁ በኋላ ዶላር እንደማይመነዝር ሲነገራቸው “የፖሊስ አባላት ነን” በማለትና መታወቂያቸውን በማሳየት የድርጅቱን ባለቤት በካቴና አስረው፣ ካዝናውን እንዲከፍት ካደረጉት በኋላ በውስጡ የሚገኘውን 540ሺ ብር እና ግምቱ 50ሺ ብር የሚያወጣ ሞባይሉን በመውሰድ፣ “ወደ ፖሊስ ጣቢያ ይዘንህ እንሄዳለን” በማለት መኪና ውስጥ አስገብተውት፣ ወደ ሰዋራ ስፍራ ከወሰዱት በኋላ ከመኪናው አውርደው ጥለውት ተሰውረዋል፡፡
እነዚሁ ተከሳሾች በድጋሚ ቦሌ ክፍለ ከተማ ልዩ ቦታው መብራት ኃይል በሚባል ቦታ ጥቅምት 7 ቀን 2011 ዓ.ም ከምሽቱ 3፡20 አንድ ግለሰብ ሊፍት እንዲሰጣቸው ጠይቀው፣ ከገቡ በኋላ በመሳሪያ በማስፈራራት በሻርፕ አፍነው፣ ከመኪና ካስወረዱት በኋላ 28ሺ ብር፣ ላፕቶፕና መኪናውን ይዘው ተሰውረው ከአዳማ ከተማ ወደ አዲስ አበባ ሲመጡ በተደረገ ድንገተኛ ፍተሻ ሊያዙ እንደቻሉ ፖሊስ ጠቁሟል፡፡

የአማራ ክልል ገዢ ፓርቲ “አዴፓ” እና አማራ ብሔራዊ ንቅናቄ (አብን) በአማራ ህዝብ ጉዳዮች ላይ በጋራ ለመስራት የተስማሙ ሲሆን ከሁለቱ ፓርቲዎች ስራ አስፈፃሚ አባላት የተውጣጣ የጋራ ኮሚቴ አቋቁመዋል፡፡
ሁለቱ ፓርቲዎች በስራ አስፈፃሚ ደረጃ የመከሩ ሲሆን በአዴፓ በኩል የፓርቲው ሊቀ መንበርና ም/ጠ/ሚኒስትር ደመቀ መኮንን እንዲሁም በአብን በኩል ሊቀመንበሩ ዶ/ር ደሳለኝ ጫኔ ስብሰባውን መርተዋል፡፡
በዚህ ስብሰባ ላይ የአዴፓ አስራ አንዱም የስራ አስፈፃሚ አባላት የተገኙ ሲሆን በተመሳሳይ የአብን ዘጠኙም ስራ አስፈፃሚዎች መገኘታቸው ታውቋል፡፡ ውይይቱ በዋናነት አሁን ያለውን የፖለቲካ አሰላለፍ ታሳቢ ያደረገ ነው የተባለ ሲሆን በፀጥታ፣ በሰላምና ደህንነት እንዲሁም በልማትና በአማራ ህዝብ ጉዳዮች ላይ ያተኮረ እንደነበር ተገልጿል፡፡
ሁለቱ ፓርቲዎች በአማራ ህዝብ ጉዳዮች ላይ አብሮ ለመስራት የጋራ ኮሚቴ አቋቁመዋል፡፡ ከሁለቱ ፓርቲዎች ስራ አስፈፃሚዎች የተመረጡት የጋራ ኮሚቴው አባላት ወደፊት ዝርዝር መግለጫ ይሰጣሉ ተብሏል፡፡

አማን አድቨርታይዚንግ ከደብረማርቆስ ከተማ አስተዳደር ጋር በመተባበር ያዘጋጀው “የገና ኮንሰርት” የሙዚቃ ድግስ ነገ በዋዜማው በደብረ ማርቆስ ከተማ ይካሄዳል፡፡
አዘጋጆቹ በሳምንቱ መጀመሪያ ላይ በሰጡት ጋዜጣዊ መግለጫ፤ በኮንሰርቱ ላይ ድምጻዊ እሱባለው ይታየው (የሺ)፣ ቃቆ ጌታቸው፣ አንተነህ ተስፋዬና ሙሉአለም ጌታቸው የሚያቀነቅኑ ሲሆን ዲጄ ቤቢም በተለያዩ ጥዑመ ዜማዎች ኮንሰርቱን ያደምቀዋል ተብሏል፡፡
በኮንሰርቱ ላይ ለመታደም መደበኛው ትኬት 100 ብር፣ ለጥንዶች 150 ብር እየተሸጠ ሲሆን ትኬቶቹን፣ በኤልቤት ካፌ፣ በካሚሊያ ካፌ፣ በደብረ ማርቆስ ዩኒቨርሲቲ፣ በንጉስ ተ/ሃይማኖት አደባባይና በሀዲስ ዓለማየሁ አደባባይ ማግኘት እንደሚቻል የአማን አድቨርታይዚንግ ባለቤትና ሥራ አስኪያጅ፣ ወጣት አማኑኤል የሺወንድ አስታውቋል፡፡  

 የሱዳን መንግስት በአንድ ዳቦ ዋጋ ላይ ያደረገውን የአንድ የሱዳን ፓውንድ ጭማሪ ሰበብ በማድረግ ከሳምንታት በፊት በአገሪቱ የተቀሰቀሰው ተቃውሞ ተባብሶ በመቀጠል፣ አገሪቱን ለሃያ ዘጠኝ አመታት የገዙት ፕሬዚዳንት ኦማር አልበሽር  ስልጣናቸውን እንዲለቁ ወደሚጠይቅ ፖለቲካዊ ተቃውሞ መሸጋገሩ ተዘግቧል፡፡
መዲናዋን ካርቱም ጨምሮ በተለያዩ ከተሞች ተባብሶ የቀጠለው ተቃውሞ፣ የአልበሽርን መንግስት ጭንቅ ውስጥ እንደከተተው የዘገበው አሶሼትድ ፕሬስ፤22 የአገሪቱ የፖለቲካ ፓርቲዎች ፕሬዚዳንቱ ስልጣናቸውን እንዲለቁና ለዲሞክራሲያዊ ምርጫ ሁኔታዎችን የሚያመቻች የሽግግር መንግስት ተቋቁሞ አመራሩን እንዲረከብ ባለፈው ረቡዕ በይፋ መጠየቃቸውን ጠቁሟል፡፡
የአልበሽር መንግስት አገሪቱን ከገባችበት የኢኮኖሚና የፖለቲካ ቀውስ የማውጣት ብቃትም ሆነ ዝግጁነት የለውም ያሉት ፓርቲዎቹ፤ ስልጣናቸውን እንዲለቅቁ የሚጠይቅ ደብዳቤ ባለፈው ረቡዕ ለፕሬዚዳንቱ መላካቸውን አሶሼትድ ፕሬስ ዘግቧል፡፡
 ናሽናል ፍሮንት ፎር ቼንጅ በሚል ጥላ ስር የተሰባሰቡት ፓርቲዎቹ፤ አልበሽር ጥያቄውን ተቀብለው ስልጣናቸውን የማይለቁ ከሆነ፣ አገሪቱ ወደ ከፋ ቀውስና እልቂት ልትገባ እንደምትችል ያላቸውን ስጋት መግለጻቸውን የጠቆመው ዘገባው፤ ተቃዋሚዎቹ የገዢው ፓርቲ ንብረት የሆኑ ህንጻዎችን በእሳት ማጋየታቸውንና ፖሊስም በርካታ የተቃዋሚ ፓርቲዎች አመራሮችንና ተቃዋሚዎችን ማሰሩን አመልክቷል፡፡
የሱዳን ገዢ ፓርቲ ናሽናል ኮንግረስ ፓርቲ በበኩሉ፤ ተቃዋሚ ፓርቲዎቹ አልበሽር ስልጣናቸውን እንዲለቅቁ ያቀረቡትን ጥያቄ እንደማይቀበለው አስታውቆ፣ ከሁለት አመታት በፊት የተፈጸመውን ብሄራዊ መግባባት የሚጥስ ነው በማለት ያወገዘው ሲሆን  የአገሪቱ ፕሬዚዳንት ኦማር አልበሽርም፣ በፍትህ ሚኒስትሩ የሚመራ ቡድን ተቋቁሞ፣ በተቃውሞው ዙርያ አፋጣኝ የማጣራት ስራ እንዲጀምር ትዕዛዝ መስጠታቸውን ዘገባው አስረድቷል፡፡
ፕሬዚዳንቱ፤ የፖሊስ ሃይሎች ተቃውሞውን ለማርገብ በሚያደርጉት ጥረት ተመጣጣኝ ያልሆነ ሃይል እንዳይጠቀሙ ቢያስጠነቅቁም፣ መዲናዋን ካርቱም ጨምሮ በተለያዩ የአገሪቱ ከተሞች በተቀሰቀሰው ተቃውሞ እስካሁን ድረስ ከ19 በላይ ሰዎች መገደላቸውንና በመቶዎች የሚቆጠሩትም መቁሰላቸውን የዘገበው ሮይተርስ፣አለማቀፉ የሰብዓዊ መብቶች ተሟጋች ተቋም አምነስቲ ኢንተርናሽናል በበኩሉ፤ የሟቾች ቁጥር 37 ይደርሳል ማለቱን ጠቁሟል፡፡
ሱዳን በከፋ የውጭ ምንዛሬ እጥረት፣ የዋጋ ንረትና የኑሮ ውድነት ውስጥ እንደምትገኝ የጠቆመው ዘገባው፤ፕሬዚዳንት አልበሽር ሰኞ ዕለት ባወጡት መግለጫ፣ ዜጎች ከብጥብጥና ጥፋት እንዲቆጠቡ በማሳሰብ፣ መንግስታቸው በአዲሱ የፈረንጆች አመት በበርካታ ሸቀጦች ላይ ድጎማ እንዲሁም የደመወዝ ጭማሪ እንደሚያደርግና ተጨማሪ ታክሶችን እንደማይጥል ለዜጎቻቸው ቃል መግባታቸውን አስታውቋል፡፡
እ.ኤ.አ በ1989 በተካሄደ ወታደራዊ መፈንቅለ መንግስት ወደ ስልጣን የመጡት አልበሽር በአምባገነን አገዛዝ አገሪቱንና ህዝቦቿን ማቆርቆዛቸውን ማቆም ይገባቸዋል የሚል አቋም የያዘው ተቃውሞው መባባሱን ቀጥሎ መንግስት ፌስቡክ፣ ትዊተርና ዋትሳፕን ጨምሮ ተቃውሞውን በማስተባበርና መረጃዎችን በማሰራጨት ቀውሱን እያባባሱ ነው ያላቸውን ታዋቂ የማህበራዊ ድረገጾችን ባለፈው ረቡዕ መዝጋቱን ዘገባው አመልክቷል፡፡
በሌላ በኩል ደግሞ ባለፈው ረቡዕ የተሰበሰበው የሱዳን ፓርላማ በከሰላና ሰሜን ኮርዶፋን ግዛቶች ውስጥ የጣለው የአስቸኳይ ጊዜ አዋጅ በስድስት ወራት እንዲራዘም መወሰኑን ሽንዋ ዘግቧል፡፡
ፓርላማው በግዛቶቹ የተጣለው የአስቸኳይ ጊዜ አዋጅ እስከ መጪው ሰኔ ወር አጋማሽ እንዲራዘም የወሰነው በአካባቢዎቹ ያለው ህገወጥ የሰዎች፣ የጦር መሳሪያዎችና አደንዛዥ ዕጽ ዝውውር ተባብሶ በመቀጠሉ መሆኑን ዘገባው አመልክቷል፡፡

 የቀድሞው የደቡብ አፍሪካ ፕሬዚዳንት ጃኮብ ዙማ በጸረ አፓርታይድ ትግልና በነጻነት ተጋድሎ ዙሪያ የሚያጠነጥኑ የሙዚቃ ስራዎችን ያካተተና ስትራግል ሶንግስ የሚል ስያሜ ያለው የሙዚቃ አልበም በማሳተም ለአድማጮች ለማቅረብ ዝግጅት እያደረጉ እንደሚገኙ ተነግሯል፡፡
ባለፈው የካቲት ወር ላይ በሙስና ቅሌት ስልጣናቸውን የለቀቁትና ህዝበ በተሰበሰበባቸው ስፍራዎች በመደነስና በመዝፈን የሚታወቁት ጃኮብ ዙማ፣በመጪው ሚያዝያ ወር የመጀመሪያውን አልበም እንደሚያሳትሙ መነገሩን የዘገበው አሶሼትድ ፕሬስ፤ አልበሙን ፕሮዲዩስ ለማድረግ የሚያስፈልገውን ወጪ የሸፈነላቸው የትውልድ አውራጃቸው ኩዋዙሉ ናታል አስተዳደር መሆኑንም አመልክቷል፡፡
በጸረ አፓርታይድ ትግል ዙሪያ የሚያጠንጥኑ ሙዚቃዎችን የማሳተም ሃሳቡ የተጠነሰሰው ከሶስት አመታት በፊት እንደነበር ያስታወሰው ዘገባው፤ አሳታሚው ቲምቢንኮሲ ንኮቦ የተባለ የመዝናኛው ዘርፍ ድርጅት እንደሆነም ገልጧል፡፡ ዙማ የላቀ የሙዚቃ ተሰጥኦ እንዳላቸውና የሙዚቃ መረዳታቸው ከፍ ያለ እንደሆነ ምስክርነቱን የሰጠው አሳታሚ ድርጅቱ በቀጣይም ከጃኮብ ዙማ በተጨማሪ በጸረ አፓርታይድ ትግል ዙሪያ የሚያጠንጥኑ ሙዚቃዎችን የሚሰሩ ሌሎች ታዋቂ የአገሪቱ ድምጻውያንን ስራዎች ለማሳተም ማቀዱንም ዘገባው አመልክቷል፡፡

 የፈረንጆች አመት 2019 የመጀመሪያዋ ቀን በሆነቺው ባለፈው ማክሰኞ ብቻ በመላው አለም ከ395 ሺህ በላይ ህጻናት ተወልደዋል ተብሎ እንደሚገመት የተባበሩት መንግስታት የህጻናት መርጃ ድርጅት ዩኒሴፍ አስታውቋል፡፡
ከአለማችን አገራት መካከል ጃኑዋሪ 1 ቀን 2019 ከፍተኛ ቁጥር ያላቸው ህጻናት የተወለዱባት ቀዳሚዋ አገር ህንድ ናት ያለው ድርጅቱ፣ በዕለቱ 69 ሺህ 944 ህንዳውያን ህጻናት ወደዚህች አለም መምጣታቸውን አመልክቷል፡፡ በዕለቱ 44 ሺህ 940 ህጻናት የተወለዱባት ቻይና በሁለተኛነት ስትከተል፣ ናይጀሪያ በ25 ሺህ 685 ህጻናት የሶስተኛነት ደረጃን መያዟንም ድርጅቱ ባወጣው መረጃ አስታውቋል፡፡
ፓኪስታን በ15 ሺህ 112፣ ኢንዶኔዢያ በ13 ሺህ 256፣ አሜሪካ በ11 ሺህ 86፣ ዲሞክራቲክ ሪፐብሊክ ኮንጎ በ10 ሺህ 53፣ ባንግላዴሽ በ8 ሺህ 428 ህጻናት በቅደም ተከተላቸው መሰረት እስከ ስምንተኛ ያለውን ደረጃ መያዛቸውን የገለጸው ድርጅቱ፣ በዕለቱ ከተወለዱት የአለማችን ህጻናት ከግማሽ በላይ የሚሆኑት በስምንቱ አገራት ውስጥ እንደተወለዱም አመልክቷል፡፡

የዚምባዌ መንግስት ከዩኒቨርሲቲ ቢመረቁም ስራ ሊያገኙ ያልቻሉ ከ16 ሺህ በላይ የአገሪቱ ዜጎችን በቅርቡ ወደ ደቡብ ሱዳን ለመላክ ማቀዱን ሳውዝ ሱዳን ኒውስ ኤጀንሲ ዘግቧል፡፡
የዚምባቡዌ የከፍተኛ ትምህርት፣ የሳይንስና ቴክኖሎጂ ሚኒስትር ፕሮፌሰር አሞን ሙሪዋን ጠቅሶ ዘገባው እንዳለው፣ አገሪቱ በርካታ ቁጥር ያላቸው ምሩቃንን ወደ ደቡብ ሱዳን በመላክ ከፍተኛ የውጭ ምንዛሬ ለማግኘት የሚያስችላትን የመግባቢያ ሰነድ ለመፈራረም ዝግጅቷን እያጠናቀቀች ነው፡፡
ዚምባቡዌ በአዲሱ የፈረንጆች አመት 2019 ብቻ በተለያዩ የሙያ መስኮች ከዩኒቨርስቲዎች የተመረቁና ስራ ያልያዙ ከ16 ሺህ በላይ ዜጎችን ወደ ደቡብ ሱዳን ለመላክ ማቀዷን የጠቆመው ዘገባው፣ ታዋቂ የዚምባቡዌ ጋዜጠኞች ግን በርካታ ቁጥር ያላቸውን የራሷን የዩኒቨርሲቲ ምሩቃን ስራ ማስያዝ ያልቻለችው ደቡብ ሱዳን ከዚምባቡዌ ምሁራንን ማስገባቷ አስቂኝ ነው ሲሉ መተቸታቸውን አመልክቷል፡፡

 አንድ ፅሁፍ የሚከተለውን አስፍሯል፡፡
“አንድ ጉብል አንዲትን ጉብል ለማግባት መንገድ ላይ ነው፡፡
“እንደምወድሽ ታውቂያለሽ?” አላት፡፡
“አዎ በደምብ አውቃለሁ” ብላ መለሰች፡፡
“እንግዲህ የነገ ዕጣ ፈንታችንን ለመወሰን መወያየት መጀመር አለብን”
“ደስ ይለኛል”
“መቼ እንደምንጋባ መወሰን ይኖርብናል”
“ትንሽ አልፈጠነም”
“እንዲያውም! ለገና በዓል ማለቅ ያለበት ነገር ነው”
“ቢያንስ ለሳምንታት ማየት አለብን”
“እሱን አልቀበልሺም”
“እሺ በሶስት ቀን ጊዜ ውስጥ መልስ ልስጥህ?”
“እሱ ጥሩ”
በእነዚህ ሦስት ቀናት ውስጥ አንድ ነገር ተከሰተ፡፡
የሚኖርበት ሆቴል ክፍል አንዲት በጣም ቆንጆ፣ ቅርጿ የሚያማልል፣ ዐይነ - ግቧ የሚስብ ሴት፤ ስስ ቀሚስ ለብሳ፣ ፊቱ ሽንጥና ዳሌዋን እያማታች ትንጎራደድበት ጀመር፡፡
ሁሉ ነገሯ እንዳማረው ገብቶታል፡፡ እሷም ገብቷታል፤ ጓጉቶላታል፡፡ ግን ደግሞ ሊያገባ ጥቂት ቀናት የቀረው ሰው ነውና የቸገረው ይመስላል፡፡ ቆንጆዋ እጮኛው የላከችበት ፈተናም ልትሆን ትችላለች፡፡ ተነስቶ ወጣና ደጅ መኪናውን ወዳቆመበት ቦታ ሮጠ፡፡” ይልና፤ ከግርጌው “ከዚህ ታሪክ የምናገኘው ትምህርት ኮንዶም መኪና ውስጥ ማስቀመጥ እንደሚገባ ነው!!”
*   *   *
 በእቅድ መንቀሳቀስ የህይወታችን መመሪያ ሊሆን ይገባዋል፡፡ የአንድ መስሪያ ቤት መመሪያ ለመቅረፅ ምጥ ያህል አድካሚ እንደሆነ ይታወቃል፡፡ የአንድ ሰው የህይወት መመሪያ ግን እጅግ ውስብስብና መጀመሪያውን እንጂ መጨረሻውን የማንተነብየው የጉዞ ሂደት ነው። ፍፃሜውን አወቅንም አላወቅንም ግን መኖር ይቀጥላል፡፡ የሀገር ጉዳይ ሲሆን ደግሞ የጨዋታው ህግ ይለወጣል፡፡ አንደኛ፤ መመሪያው ከመቀረፁ አስቀድሞ የአቃጁ ቡድን ያየዋል፡፡ ግራ ቀኙን ይመዝነዋል፡፡ ይሰርዛል፡፡ ይደልዛል፡፡ እመጫት ያስገባል፡፡ እዝባር እያደረገ አማራጭ ያስቀምጣል! እንዲህ ተጠንቶና ተጣርቶ የመጣ መመሪያ፤ የስህተት ዕድሉ እጅግ ውሱን ነው፡፡
በዚህ መንገድ ነጥረው ያልወጡ መመሪያዎች ግን የሀገር ዕዳ ናቸው፡፡ የአቅም ግንባታ ሳይሆን አቅመ - ጎዶሎነትን ጠቋሚ ናቸው! ነገር ዓለሙ አልሆን ካለንና የሄድነው መንገድ ሁሉ ወደ ጥፋት እያመራ ከመሰለን ወደ ኋላ ከመመለሳችን በፊት ቆም ብሎ ማውጠንጠን፣ የረገጥነውን ሁሉ መፈተሽ፣ ትርፍና ኪሳራውን ማስላት ያሻል፡፡ ከዚያ እንዳዲስ ሥራ ከመጀመር አንስቶ ችግሩን እየፈተሹ መላ መላውን እስከ ማበጀት መታገል ነው! ለዚህ ጠቃሚው ዘዴ ቀና ቀናውን ማትና ከብዙ መጥፎዎች መካከል እንኳ ተዛማጁ መልካም ነገርን በትዕግሥት መፈልፈልና ማግኘት ነው! መንገዳችን እንዳይምታታ ግን ሶስት ነገሮችን መገንዘብና ማስገንዘብ ይገባናል፡-
1ኛ/ የጊዜ ዕቅድ
2ኛ/ በመለስተኛ ፕሮግራም የመስማማት ዕቅድ
3ኛ/ ከራስና ከወዳጅ ዘመድ ጥቅም ባሻገር፣ አገርንና ህዝብን የማሰብ ዕቅድ
በጊዜ ውስጥ አገርን ማሰብ ይቻላል፡፡ ሁላችን ያለፅንፈኛ የፓርቲም ሆነ የድርጅት አጀንዳ እንደ ኑሮና እንደ ህይወት ህዝባዊ ጠቀሜታ ተግቶ ማገዝና መተጋገዝ ይቻላል፡፡ ከኢኮኖሚና ፖለቲካዊው ሰንሰለት የቱን ቀለበት ብናላላ፣ የቱን ቀለበት ብናጠብቅ ይሻላል? የሚል ዕቅድ ማቀድም ይቻላል፡፡ መነሻችንን እናቅድ፣ መድረሻችንን እንወቅ!
ይህን ለማድረግ ግን በወርቅ አልጋ፣ በእርግብ ላባ ላይ መተኛት የለብንም፡፡ አንችልምም! እንደ ጥንቱ ሶሻሊስታዊ መፈክር፤ “ትግላችን እረጅም ጉዟችን መራራ” ባንልም፣ ብዙ የኢኮኖሚና የፖለቲካ አቀበት ገና መውጣት እንዳለብን አንስትም! የትኛውም ርዕዮታዊ መንገድ ቢታሰብ - (ሀ) የተቃርኖ ህግን (ለ) በአንድነት ውስጥ ልዩነትን እና (ሐ) የአዲሱን አሸናፊነት ማመን ግዴታችን መሆኑን ተግተን እናውቃለን!
“ጥንትም ወርቅ በእሳት፣ እኛም በትግላችን እየተፈተንን፣ እናቸንፋለን!” ብለን እንደነበር ለአፍታም ሳንጠራጠር ዛሬም እንናገራለን!
ኢትዮጵያ ብዙ ያልተዘጉ በሮች አሏት - ለሌቦች ክፍት የሆኑ፣ አያሌ የተከፈቱ በሮች! ሌቦቹ፣ ሌቦቹ ብቻ አይደሉም! ያቀበለ፣ ሀሳቡን የደገፈ፣ “ቢዝነስ ነው” እያለ የሰበከ፣ ሀሳቡን ያስተላለፈ፣ ሚስጥር አድርጎ ያቆላለፈ፣ ደብዛው እንዲጠፋ የደገፈና ያደጋገፈ … ሁሉም ሌቦች ናቸው!
ዛሬ የሌቦቹ ቋንቋ “በራቸውን ሳይዘጉ ሌባ ሌባ ይላሉ” አለች ውሻ፤ የሚለውን ተረት መተረት ሆኗል፡፡ ለማያውቅሽ ታጠኚ ማለት የኛ ፈንታ ነው! እውነቱን ለመናገር ግን በሩን ገርበብ ያደረገውም፣ ያለቁልፍ የተወውም፣ ቁልፍ እንዳይኖረው ያደረገውም፤ …. ሁሉም ሌቦች ናቸው! ወንጀሉ ሙሉው ሰንሰለቱ ላይ ተንጠልጥሎ ያለ መሆኑን አንርሳ! የተንጠለጠለው ወንጀል”  አንድ ቀን ሁሉንም ያንጠለጥላል፤ ብለን እንጠብቃለን!
ለክርስትና አማኞች
እንኳን ለብርሃነ ልደቱ አደረሳችሁ!

Page 9 of 421