በታሪካዊቷ የሐረር ከተማ በየምሽቱ አባስ ዩሱፍ ጅቦችን በስማቸው እየጠራ (እንደ ካማሪያ፣ ቻልቱ እና ጃርጃራ) ስጋ ያበላቸዋል። ለዘመናት የቆየው ይህ የ"ጅብ መጋቢነት" ባህል፣ በዓለም ዙሪያ እንደ አስፈሪ አውሬ የሚታዩትን ጅቦች በሐረር ውስጥ እንደ ሰላማዊ እንግዶች እንዲታዩ አድርጓቸዋል። አባስ ከጥንታዊው የግንብ በር ወጥቶ ጅቦችን በአፉ በያዘው እንጨት ስጋ ሲመግብ ማየት ለቱሪስቶች ትልቅ መስህብ ከመሆኑም በላይ፣ በሰውና በዱር እንስሳት መካከል ያለውን ጥልቅ ትስስር የሚያሳይ ድንቅ ትዕይንት ነው።

በመቀሌ ዩኒቨርሲቲ የዱር እንስሳት ስነ-ምህዳር ባለሙያ የሆኑት ዶክተር ግደይ ይርጋ ላለፉት 15 ዓመታት ባደረጉት ጥናት፣ እነዚህ ጅቦች ለከተማዋ ከፍተኛ የኢኮኖሚና የጤና ጠቀሜታ እንዳላቸው አረጋግጠዋል። ጥናቱ እንደሚያመለክተው ጅቦች በየምሽቱ ወደ ከተማ በመግባት ወደ 5,000 ሜትሪክ ቶን የሚጠጋ ኦርጋኒክ ቆሻሻን የሚበሉ ሲሆን፣ ይህም ለከተማው አስተዳደር በዓመት 100,000 ዶላር የሚጠጋ የቆሻሻ ማጽጃ ወጪን ያድናል። ከዚህም በተጨማሪ እንደ አንትራክስ እና የከብት ሳንባ ነቀርሳ ያሉ አደገኛ በሽታዎች እንዳይሰራጩ በማድረግ ረገድ ጅቦቹ እንደ "ተፈጥሯዊ የጽዳት ሠራተኞች" ያገለግላሉ።

በኢትዮጵያ ውስጥ ለጅቦች የሚሰጠው አመለካከት ከሌላው ዓለም በእጅጉ የተለየ ነው፤ በተለይም በሐረር ጅቦች "ወረባ" ወይም "ወሬ አምጪ" ተብለው የሚጠሩ ሲሆን፣ መጥፎ መናፍስትን (ጅኖችን) ይበላሉ ተብሎ ይታመናል። በሌሎች የአፍሪካ አገራት ጅቦች እንደ ጠላትና ሰብል አጥፊ ተቆጥረው ቢገደሉም፣ በሐረርና በመቀሌ ግን ነዋሪዎች ከእነሱ ጋር በሰላም መኖርን መርጠዋል። ይህ "ሁለንተናዊ ጥቅም" ላይ የተመሰረተ ግንኙነት ጅቦቹ ምግብ እንዲያገኙ፣ ሰዎቹ ደግሞ ንጹህ አካባቢ እንዲኖራቸው አስችሏል።

ይሁን እንጂ የከተሞች መስፋፋትና የተፈጥሮ መኖሪያዎች መጥበብ ይህንን ጥንታዊ አብሮ የመኖር ባህል ስጋት ላይ ጥሎታል። መንግሥት በሐረር ዙሪያ የ"ኢኮ-ፓርክ" በመገንባት የጅብ መጋቢነቱን ባህል ይበልጥ ለቱሪዝም ክፍት ለማድረግ ቢሞክርም፣ ከመጠን ያለፈ የሰው ንክኪ የጅቦቹን ተፈጥሯዊ ጠባይ ሊቀይር ይችላል የሚል ስጋት አለ። ያም ሆኖ አባስ ዩሱፍ ይህንን የአባቱን ውርስ ለልጁ ለማስተላለፍ ቆርጦ የተነሳ ሲሆን፣ ጅቦች የኢትዮጵያ ከተሞች የማይነጠሉ አካላት ሆነው እንዲቀጥሉ ፍላጎቱ ነው።

የቴሌግራም ቻናልችንን በመቀላቀል የአዲስ አድማስን መረጃ ይከታተሉ…